Zanieczyszczenie środowiska to wciąż rosnący problem. Największym zagrożeniem dla człowieka są zanieczyszczenia, jakie obecne są we wdychanym codziennie powietrzu. Substancje szkodliwe, które dostają się do atmosfery w efekcie procesu spalania, mają znaczący wpływ na zdrowie człowieka w kontekście pojawienia się wielu schorzeń, w tym tych przewlekłych. Oprócz chorób układu oddechowego czy sercowo- naczyniowego bardzo groźne zmiany obserwuje się także w obrębie układu nerwowego.`
W Meksyku badano wpływ zanieczyszczeń na układ nerwowy u dzieci, gdzie na podstawie badania stwierdzono zmiany anatomiczne (patologiczne) u dzieci w obszarze kory przedczołowej w kontekście ekspozycji na większe stężenie szkodliwych substancji w powietrzu. Co więcej: w badaniach histologicznych zaobserwowano obecność stanu zapalnego oraz glejozę w mózgu cząstek pyłu zawieszonego. Efektem tego były gorsze wyniki testów psychotechnicznych w odniesieniu do grupy dzieci, których ekspozycja na szkodliwe substancje w powietrzu była znacznie niższa [3].
Badania prowadzone w USA (w Bostonie) także wykazały silny związek pomiędzy ekspozycją na wysokie stężenie pyłu zawieszonego a patologicznymi zmianami w obrębie układu nerwowego. Zauważono przede wszystkim upośledzenie funkcji poznawczych, pamięci oraz inteligencji. W szczególności podkreśla się wpływ ekspozycji na drobną frakcję pyłu zawieszonego na obniżenie poziomu inteligencji dzieci [3].
Podobne stwierdzenia sformułowano na podstawie badań prowadzonych w Chinach
Szkodliwe substancje w powietrzu to nie tylko wpływ na rozwój układu nerwowego dzieci, również dorośli, a w szczególności osoby starsze odczuwają stuki wdychania zanieczyszczeń. Badania prowadzone wśród osób starszych pokazują bowiem, że im większa ekspozycja na zanieczyszczenia, tym bardziej obniżona sprawność intelektualna osób w podeszłym wieku oraz przyspieszenie starzenia się struktur układu nerwowego [3]. Dodatkowym aspektem jest fakt, że naukowcy wysnuwają teorie wiążące zanieczyszczenia powietrza z patogenezą choroby Alzheimera [4].
Dotkliwość w skutkach
Oprócz wyżej wymienionych efektów wpływu zanieczyszczeń powietrza na układ nerwowy stwierdza się również zwiększoną zapadalność na depresję. Jak pokazują statystyki, mieszkańcy większych, bardziej zindustrializowanych miast częściej mają obniżone samopoczucie i nastrój niezależnie od tego, jaki przemysł jest w regionie wiodący [3]. Ponadto w regionach, gdzie stężenie zanieczyszczeń jest wysokie, zauważa się większą liczbę samobójstw oraz przestępstw z użyciem przemocy [4].
Wśród najbardziej znaczących zmian patologicznych i efektów, jakie mogą wywołać zanieczyszczenia powietrza, wymienia się między innymi nadpobudliwość psychoruchową (ADHD), upośledzenie funkcji poznawczych, zwiększone ryzyko wystąpienia depresji, większe ryzyko schorzeń neurodegeneracyjnych, ubytki inteligencji czy zmniejszoną zdolność do skupienia i koncentracji [4].
